sri express

මැයි මස 16 වෙනි සෙනසුරාදා සවස ලන්ඩන් නුවරදී අගොරා සංස්කෘතික කවය විසින් තිරගත කෙරුණ සත්‍යජිත් මාඉටිපේ නම්වූ තරුණ සිනමාකරුවා විසින් මීට වසර 10කට පෙර නිර්මාණය කල, එහෙත් මෑතදී ප්‍රදර්ශනය සඳහා අවසර ලැබුන " බොර දිය පොකුණ" සිනමා කෘතිය පිළිබඳව මා සිතට නැගුනු අදහස් සටහන් කර තැබීම වටීයැයි සිතුනි.

"බොරදිය පොකුණ" ලංකාවේදී ප්‍රදර්ශනය ආරම්භ කෙරුනේ මා කොළඹ සිටි දවසකය. ඒ පිළිබඳව කල්තියා පුවත්පත් වල ලියා තිබු සියලුදේ මම ආශාවෙන් කියවුවෙමි. ගුවන් විදුලියේ කියවුන තොරතුරුවලට සවන් දුන්නෙමි. රුපවාහිනියේ ප්‍රදර්ශනය කෙරුණු පුර්ව ප්‍රචාරකපට ඇතුළු තොරතුරුද බලාසිටියෙමි. 

ඇස්වාට්ටුව හන්දියේ දිනක් ඇවිද යනවිය බොරදිය පොකුණ සිනමා පටයේ පෝස්ටර් බිත්තිය දිගේ අලවන තරුණයෙක් මම දුටුවෙමි. වහාම ගිය ගමන නවතා ඔහුවෙතගොස් එම පෝස්ටර් කිහිපයක් දෙනමෙන් ඉල්ලා සිටියෙමි. ඔහු කිසි පැකිලීමක් නැතිව අතතිබු පාප්ප නොගෑවුන පෝස්ටර් මිටියක්ම මට දුන්නේය. මම ඉන් පෝස්ටර් දෙකක් පමණක් ලබාගෙන ඉතිරිවා ආපසු දුන්නෙමි. 

තරුණ කාලයේ එක දිනයක මහනුවර වෙම්බ්ලි සිනමා ශාලාවේ පෙන්වූ සිංහල දෙබස් කැවූ " සිම්බෝ"නම්වූ හින්දි චිත්‍රපටයේ පෝස්ටර් අලවමින්සිටි පිරිසකගෙන් පෝස්ටරයක් ඉල්ලා නොදුන්විට ඔවුන් ඉවත්ව ගියපසු බිත්තියේ තිබු පාප්ප නොවේලුන එක පෝස්ටරයක් ගැලවීමටගොස් බැනුම් ඇසු ආකාරය පොස්ටර් දෙක රැගෙන ආපසුඑන ගමන් මගේ බිරිඳට පැවසුවෙමි.

කාලය කෙතරම්දේ වෙනස් කර ඇත්ද?

බොරදිය පොකුණ පෝස්ටර් දෙක රැගෙනවිත් විනෝදාංශයක් සහ ජීවනෝපායක් ලෙස පැරණි සිනමා පෝස්ටර් එකතුකරන අපේ පුත් අනුපට දුන්නෙමි. මෙය හොඳ නිර්මාණයක් විය හැකිබවත් කවදා හෝ අවස්තාවක් ලැබුනහොත් එය නැරඹිය යුතු බවත් මම ඔහුටද කීවෙමි.

මොන තරාතිරමේ වුවත් සිනමා ශාලාවක පෙන්වන දෙයක් නැරඹීමේ කෑදරකමක් සැමවිටම මාතුල ඇතත් "බොර දිය පොකුණ" කෘතිය නැරඹිය යුතුමයි දොළදුකක් මසිත්තුල ඇතිවුයේ නිරායාසයෙන්මය. නමුත් එහි ප්‍රදර්ශනය ආරම්භ කෙරුණ දිනයේ අපට ආපසු ලන්ඩනයට ඒමට සිදුව තිබු බැවින් ඒ දොළදුක එදා සංසිඳවා ගැනීමට ලැබුනේ නැත.

මෙනිසා එම අවස්තාව ලබාදීම ගැන අගොරා සංස්කෘතික කවයට පළමුවෙන්ම කෘතඥ වෙමි.

මා එදා සෆාරි සිනමා ශාලාවට අතුල්වුයේ මෙම සිනමා කෘතිය පිළිබඳව විවිධ පුද්ගලයින් කියා ලියා තිබු විවිධාකාරයේ විශ්ලේෂණයන් සහ තොරතුරු සිත්හි තබාගෙනය. මෙම චිත්‍රපටය අද වැනි ඩිජිටල් මාධ්‍යය යොදා රුප විජ්ජා කල නොහැකි, වර්ණ චිත්‍රපට නිෂ්පාදනය සඳහා අතිවිශාල වියදමක් දැරීමට සිදුවන, මිලිමීටර් 35 මිල අධික පුළුල් තිරයේ නොවන, තනි හතරැස් 4:3 දර්ශනානුපාත රාමුවක රුපගතකල පරණ චිත්‍රපටයක් විය යුතුබව මගේ සිත මට කිවේය.

එසේවුනමුත් එදා බොරදිය පොකුණ නරඹා අවසානවනවිට මට සිතුනේ මෙම නිර්මාණය හරිහැටි රසවිඳීමට නම් එහි සැබෑ අන්තර්ගතය තේරුම් ගැනීමට නම් නිර්මාණ කරුවාගේ සැබෑ අබිලාශය යතා පරිද්දෙන්ම වටහාගත යුතු බවකි. 

මේ චෛතසිකය තවමත් මගේ සිතට වදයක්වී ඇත. 

සත්‍යජිත් මාඉටිපේ "බොරදිය පොකුණ" තුලින් කියන්නට උත්සාහ කරනදේ හරිහැටි තේරුම් ගැනීම තත්පරයකට රාමු 24 බැගින් සුදු රෙද්දක් මත පෙනී නොපෙනී යන රුප ටික දිහා බලාසිටීමෙන් හෝ ඒ සමඟ කනට ඇහෙන ශබ්ධ අසාසිටීමෙන් පමණක් කිසිසේත්ම කළහැකි නොවන බව මට සිතෙයි. 

මාඉටිපේ මෙම නිර්මාණය තුලින් කියන්නට යන්නේ කුමක්දැයි යන්තමින්හෝ වටහා ගැනීමටනම් බොරදිය පොකුණ දෙතුන්වතාවක් වත් නැරඹිය යුතුයැයි මම විශ්වාස කරමි. 

තම කුළුඳුල් නිර්මාණය තුලින් ඔහු මෙවන් හපන්කමක් පෙන්වීම අපුරුය.

ගෙදර සුරතලයට හදන බළල් පැටවාගේ කෑම පිඟාන පිටතින් පැමිණෙන සද්දන්ත වල් බල්ලෙකු උදුරාගනී. සිනමාහල තුල සිටි ප්‍රේක්ෂකයින් එය දකිනවිට මද සිනහවක් නඟති. ඊළඟ රුප රාමුව කැපෙන්නේ චිත්‍රපටයේ ප්‍රධාන චරිතය වන ගෝතමීගේ සමීප රුපයකටය. ඇයගේ මුහුනෙහිද ආත්මතෘප්ත සිනහවක් ඇත.

මේ සිනහ දෙක තුලින් මුළු සිනමා නිර්මානයේම ඇතුලාන්තය සංක්ෂිප්තව කියවෙන බව මම සිතමි.

අධ්‍යක්ෂ වරයා මෙහිදී බලලා ගෙදර ඇතිකරන මෙන්ම කුඩා පැටවෙකු ලෙසටත් වල් බල්ලා පිටතින් පැමිණෙන දඩොරියෙකු ලෙසටත් හිතාමතාම යොදා ඇත.

මේ රුප රාමු පෙලින් අධ්‍යක්ෂවරයා සංකේතවත් කරන්නේ ගෝතමී වැනි අනේක අප්‍රමාන ගැහැනුන් මුහුණදෙන යතාර්ථය යැයි මට සිතේ. වල් බල්ලා බලලා එලවා උගේ ආහාරය බලෙන් කෑම දකින ප්‍රේක්ෂකයින් සිනාසුනේ තිරයේ පෙනුන ඔවුන් දැක ඇති අවස්තාවක් පිලිබඳව මෙනෙහිවූ නිසාය. අධ්‍යක්ෂක වරයා ගෝතමීගේ මුවට සිනහවක් යෙදුවේ එමඟින් ඇයගේ ජීවිතය කියාපෑමටය.

ගොතමිගේ සිනහවත් ප්‍රේක්ෂගාරයේ සිනහවත් පිහිටා තියෙන්නේ මෙම සිනමා කෘතියේ ඇති සිනමාත්මක භාවය විදහා පෙන්වන මිනුම්දන්ඩෙහි දෙකෙළවර යෙහියැයි මට සිතේ.

චිත්‍රපටයක සිනමාරුපි අගය පෙනෙන්නේ මෙවන් සියුම් යෙදුම් භාවිතය ඇතුලේය. බොරදිය පොකුණ මෙවැනි නිර්මාණාත්මක යෙදුම් ගහන චිත්‍රපටයක් ලෙස මට පෙනුනි.

බොරදිය පොකුණ මම "නැරඹුවා නොව දුටුවා" යැයි කියන්න මට හිතෙන්නේ එබැවිනි යැයි කියන්නට මට සිතෙයි.

බොරදිය පොකුණ නිශ්චිත කාල පරාසයන් තුනක සංකීර්ණව ගලායන කතාවක් ඇතුලත් නිර්මාණයකි. එහි ඉංග්‍රීසි දැන්වීම්වල මෙය බෞද්ධ ජීවන විවරණයක් ලෙස දක්වා තිබුණි.

ළදරු පාසලක වෙසක් හෝ පොසොන් සමයක ඉදිරිපත්කෙරෙන බෝසත් චරිතය ඇතුලත් නාට්‍ය අංගයකට නළු නිලියන් තේරීමකින් චිත්‍රපටය ආරම්භවෙයි.

මෙහිදී සුරුබුහුටි පැහැපත් දරුවකු යශෝදරා චරිතය සඳහා තෝරා ගැනෙයි. පන්තියේ ඉන්නා කෙසඟ එතරම් ප්‍රසන්න බවක් නොපෙනෙන දරුවකුද යශෝධරා චරිතය සඳහා පෙනීසිටීමට ඇලුම් කරයි. නමුත් ඇයට ලැබෙන්නේ මහා ප්‍රජාපති ගෝතමීගේ චරිතයයි.

දුකට පත්වන ඇය දුවිල්ලෙන් පිරීගිය පන්තිකාමරයේ පොළව කිලිටි අබලන් රබර් සෙරෙප්පුවක් පැළඳි පාදයකින් හෙමින්සීරුවේ පිරිමඳින්නේ පරාජය ඉදිරියේ පසුනොබසින බව සංකේතාත්මකව පෙන්වමිනි. ඇයගේ මුහුණෙහි මේ අධිෂ්ඨානය පිළිබිඹු වුආකාරය තිරයේ නොපෙනුනද ප්‍රේක්ෂකයාගේ හිතට දැනෙයි.

එතැනින් කැපෙන්නේ පාසල් මිදුලේ ගසක් අසල හුදකලාව සිටින දරුවාගේ රුපයකටය. ඇයගේ මුහුණෙහි වියැළිගිය කඳුළු බින්දුවකි. අතෙහි බාගෙට කෑ අමු සියඹලා කරලකි. අසලට පැමිණෙන ගුරුතුමිය කාරුණිකව මහා ප්‍රජාපති ගෝතමී චරිතයේ ඇති වටිනා කමත් උතුම් බවත් පහදාදෙයි.
ඇඹුල් කෑම සහ දොළදුක අතර අපරටේ සම්බන්ධතාවයක් ඇත. ගම්පෙරළියේ අනුලා, ගොලුහදවතේ ධම්මි වැනි චරිත සමඟ වෙරළු සම්බන්ධකර තිබුනි.

ප්‍රජාපති ගොතමිගේ චරිතයට තේරෙන දරුවා දෙවන කාල පරාසයේ ගෝතමීව එම අත්දැකීම ලබයි.

ආරම්භයේදීම සංයමයකින් යුක්තව එකලස්කර ඇති මේ දර්ශන පෙළ තුලින් චිත්‍රපටයේ මුල සිට අග දක්වා දිවෙන ජීවිතයේ ඇතිවී නැතිවීයන අනිත්‍යය පිලිබඳ පණිවිඩය එකලෙස රඳවාගෙන තිබෙන බවක් පෙනෙන්නට තිබුණි.

මෙම චිත්‍රපටයේ තැනින් තැන බෞද්ධ භික්ෂුවක් ඇතුලත් කර ඇත. ගෝතමී විපුල සමඟ ලිංගික ඇසුරකට එළඹෙන මොහොතේ විවරවූ ජනෙල් කවුළුව තුලින් ඇයට පෙනේනේ තරුණ භික්ෂුවකගේ නිසල රුවයි. මෙය තුන්වන සිඛ පදය පිලිබඳ ඇයගේ මනසෙහි ඇතිවන සිතුවිල්ලක් ලෙස මම සිතමි. ගෝතමී ජනෙල් කවුළුව වසාදමන්නේ තම සිත්තුල කැකෑරෙන ආශාවන්ට වහල්වෙමිනි.

ගැබ්ගත් ගෝතමී රැකියාවෙන් ඉවත්වී නැගණියගේ නිවසට ගිය පසු දකින්නේ රතුපාට මිරිස් වේලන දසුනකි. මෙතන රතුපාටින් පිළිඹිබු කෙරෙන්නේ රාගයයි. කාමාශාවයි. රත් පැහැති මිරිස් වේලන අතරේ තරුණ භික්ෂුව එතනටද පැමිණෙයි. එහිදී ඇය සුදුපැහැති සහල් මිටක් භික්ෂුවගේ පාත්තරයට හලා දෙපා නැමද නමස්කාර කරයි. එතැනදී රාගයෙන් කාමයෙන් බැටකෑ මේ හෙම්බත් ගැහැනියගේ හිතේ ඇතිවන්නේ සියල්ල අනිත්‍යය යන්න පිලිබඳ අවබෝධයයි. ශ්‍රද්ධාවයි.

මෙය නොතේරුන ප්‍රේක්ෂකාගාරයේ සිටි සමහරු "හාල්" කියයි. 

ඔවුන් දැක පුරුදු පාත්තරයට බත් හැන්දක් පුජාකිරීමය.

සම්භාව්‍ය සිනමා කෘතියක මතුපිටත් ඇතුළාන්තයත් එකිනෙකට වෙනස්වන්නේ එපරිද්දෙනි.

ගෝතමී නගරය අතහැර ගමට යාමත් භික්ෂුව සහ සහල් පුජාවත් තුලින් මාඉටිපේ කියන්න උත්සාහ කරන්නේ මේ දුරධාන්ත ජීවිතයෙන් අත්මිදී ගමට පැමිණි ගැහැනියගේ සිතේ අතුවුන අස්වැසිල්ල වියයුතුයි මම සිතමි.

තුන්වන අවස්ථාවේ භික්ෂුව ඉදිරිපත් කෙරෙන්නේ තුන්වන කාල පරාසයේ ගෝතමී කතෝලික පවුලකට සම්බන්දවූ පසුවය. එතන භික්ෂුව උස ගල්තලාවක සිටී. තද සුළඟට අසුවන සිවුරුපට හඬ නඟමින් ලෙලදෙයි. ගෝතමී ගල් පර්වත බැවුමටවී බලාසිටී. 

ගෝතමීත් බුදුදහමේ අවසන් ප්‍රාර්ථනය වූ නිර්වානයත් අතර ඇති දුරස්තර භාවය මෙතන පෙන්නුම් කරයි.

බෝඩිමේ ඉන්නා තුන්වන ගැහැණිය වරදෙහි නොබැඳෙන චරිතයකි. කිරිඅම්මා වරුන්ගේ දානයට ඇය එන්නේ අගේ සැමියාත් කුඩා දරුවාත් සමඟය. අගේ සැමියා අහිංසක ගැමියෙකු බව ඇඟවීමට " කරුවල වෙන්ට කලින් ගෙදර යන්ට ඕන හින්ද අපි දැන් යන්නන් " වැනි දෙබස් ඔහුට ලියා ඇත. මුළු චිත්‍රපටයේම එවැනි දෙබසක් කියවෙන්නේ ඔහුගේ මුවෙන් පමණි. හද්ද පිටිසර ජීවත්වන ගෝතමීගේ මව හෝ සොහොයුරිය පවා එලෙස කතා නොකරයි.

ඔවුන් තිදෙනාම සුදුවතින් සැරසී සිටිති. පින්කම් ගෙයක් පසුබිම්කර මේ පෙන්වන්නේ යසෝධරා, සිදුහත් සහ රාහුල වෙන්නට බැරිදැයි මට සිතේ.

චිත්‍රපටය අවසන් වන්නේද යලිත් වරක් මුල් සිදුවීම සමඟ සබඳතාවයක් ඇතිකරමිනි. මිනිස් ජීවිතයේ නිරන්තර වෙනස් වීමේ ස්වභාවය මෙන්ම කාලයේ වෙනස්බව මතුකරමින් ලියවිල්ලකට අත්සන් තැබීම නිසා තමන්ගේ යැයි කිවහැකි සැමියෙකු සහ දරුවකු සමඟ වාහනයෙන් යන ගෝතමිට පෙනේනේ තමන් සමඟ මංගලා සහ සුවිනීතා ගෙවූ ජීවිතයම ගෙවන වෙනත් කාල පරාසයක ගැහැනුන් තිදෙනෙකි. 

මෙහි කාලය පිලිබඳ හැඳින්වීම කාලය පිළිබඳව කෙරෙන සටහනක් නොව මෙහි ඉන්නා චරිත විවිධ කාල පරාසයන් තුල මුහුණදුන් අත්දැකීම් පිලිබඳ අතගා බැලීමක් වන්නට පුළුවන.

අවසන් රුප රාමුව ගෝතමී බලාගන්නා අනුන්ගේ දරුවා තුරුළුකරගෙන ගමන් ගන්නා වාහනයේ දුරස්ථ රූපයකි. 

වාහනය ඉදිරියෙන් පැමිණෙන බස්රියක ගටේදෝ සැකයක්ද සමහරුන්ට ඇතිවෙයි. ගෝතමී මේ යන්නේ සංසාර ගමන මෙන් දුකින් පිරුණු කෙළවරක් නොපෙනෙන ගමනකි.

තමන්ගේ නොවුනත් ගෝතමී හදාවඩාගන්නා මේ දරුවා සිදුහත් බෝසතානන් හැර වෙන කවුරුන්ද? 

මුල් රුප පෙළෙහි අධිෂ්ඨාන පූර්වකව කැඩුණු සෙරෙප්පුව පැළඳගත් පයින් දුවිලි බිම පහුරුගෑ දරුවා වෙනත් කාල පරාසයක ගෝතමී ලෙස අනුන්ගේ දරුවෙකු තුරුළු කරගෙන දිගු ගමනක් යන මේ ගැහැණිය මහා ප්‍රජාපති ගෝතමී හැර වෙන කවුරුන්ද?

බොරදිය පොකුණ පුරාම ඇත්තේ මෙවන් සිනමාරුපි අර්ථකතනයන්ය.
මම බොරදිය පොකුණ දුටුවෙමි කීවේ ඒනිසාය.

"බොර දිය පොකුණ" නැවත වතාවක් බලන්නට පුල පුලා සිටිමි.


Sri Express
Sri Express
Sri Express
Sri Express
Sri Express
Sri Express
Sri Express
Sri Express
Sri Express

Disclaimer: Sri Express does not endorse or adhere to views or opinions expressed in the articles posted. This is purely an information site, to inform interested parties of sri lankans around the world. Photos and other content materials posted at SriExpress might be from other websites, the legal copyrights of those content belong to the actual owners. Using or re posting any content without prior written consent of copyright owners is not permitted. Publisher have taken every effort to acknowledge the copyright owners where possible, but there might be some missing out. If you feel any of your copyrighted material is seen without acknowledgement, email us at This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.. We will remove them immediately from the site.

Share this article

Submit to Facebook Google+ +1 Button Submit to StumbleuponSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn

 

Template Settings
Select color sample for all params
Red Blue Green Black Yellow
Background Color
Text color
Google font
Body font-size
Body font-family
Direction